Στο τελικό στάδιο επεξεργασίας βρίσκεται η Μελέτη «Νέα Δομή Δυνάμεων – Μετεξέλιξη της Εθνικής Φρουράς», σύμφωνα με δηλώσεις του υπουργού Άμυνας της Κύπρου Φ. Φωτίου στην παρουσίαση του απολογισμού του έργου του υπουργείου στο πρώτο εξάμηνο διακυβέρνησης. Όπως δήλωσε, «στόχος είναι η δημιουργία ενός ευέλικτου και ημιεπαγγελματικού στρατού, ο οποίος, σε συνδυασμό με την αναβάθμιση της συνεργασίας με την Ελλάδα, να καταστεί μια ισχυρή δύναμη αποτροπής με αναβαθμισμένη μαχητική ικανότητα».
Το βασικό σκέλος της Μελέτης προβλέπει αλλαγές στη δομή και στην οργάνωση της Εθνικής Φρουράς με ριζική μείωση των στρατιωτικών Μονάδων και των εγκαταστάσεων που υπό κατάλληλες συνθήκες θα οδηγήσουν στη μείωση της στρατιωτικής θητείας των 24 μηνών. Ο υπουργός Άμυνας χαρακτήρισε την εφεδρεία ως ένα από τα πιο αξιόλογα κομμάτια της Εθνικής Φρουράς, υποστήριξε όμως ότι είναι μεγάλου μεγέθους (60.000 άνδρες) και πως βρίσκεται υπό επεξεργασία σχεδιασμός για την αποτελεσματικότερη αξιοποίησή της.
Ο υπουργός Άμυνας προανήγγειλε απόσυρση μέρους των πεπαλαιωμένων οπλικών συστημάτων της ΕΦ και την ανάληψη ενεργειών για τον εκσυγχρονισμό του αξιόπιστου υφιστάμενου υλικού της ΕΦ. Ανέφερε επίσης ότι υπάρχουν «σημαντικά και καλά εξοπλιστικά προγράμματα» στην ΕΦ με έμφαση στην «επαύξηση των δυνατοτήτων θαλάσσιας και εναέριας επιτήρησης της ΑΟΖ και του FIR της Κυπριακής Δημοκρατίας με την προμήθεια κατάλληλων μέσων». Σε ό,τι αφορά το πρόγραμμα προμήθεια 2 σκαφών ανοικτής θαλάσσης (OPV), ανακοίνωσε πως μέχρι το τέλος του έτους θα έχουν καταλήξει.
Επιπλέον:
-Βρίσκονται σε εξέλιξη αρκετά αναγκαία έργα στρατωνισμού και υποδομών, με σημαντικότερο το νέο Στρατιωτικό Νοσοκομείο, η λειτουργία του οποίου θα συμβάλει στην ουσιαστική και αναβαθμισμένη παροχή υγειονομικών υπηρεσιών στο προσωπικό της ΕΦ και της ΕΛΔΥΚ.
-Αναθεωρείται το θεσμικό πλαίσιο που σχετίζεται με την οργάνωση και λειτουργία της ΕΦ. Ανάμεσα στα υπό αναθεώρηση θεσμικά κείμενα περιλαμβάνονται οι Κανονισμοί περί Ιεραρχίας, Κρίσεων, Προαγωγών και Αφυπηρετήσεων Αξιωματικών, Υπαξιωματικών και ΕΠΥ.
-Επαναξιολογείται το υφιστάμενο Σύστημα Μοριοδότησης και Μεταθέσεων των Εθνοφρουρών με εισαγωγή νέων κριτηρίων.
-Εξετάζεται το θέμα εμπλοκής ιδιωτών σε βοηθητικές υπηρεσίες, όπως η παρασκευή του καθημερινού συσσιτίου (catering) για Μονάδες και Φυλάκια, ώστε να απεμπλακεί το προσωπικό από τα μη στρατιωτικά καθήκοντα. Το μέτρο θα εφαρμοστεί πιλοτικά στο ΚΕΝ Πάφου τον Ιανουάριο και τα αποτελέσματα θα αξιολογηθούν αναλόγως. Παράλληλα, προωθείται συμφωνία πλαίσιο για την εξασφάλιση από την ΕΦ εγχώριων αγροτικών και κτηνοτροφικών προϊόντων προϊόντων, μέτρο που θα στηρίξει παράλληλα τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
-Δρομολογούνται πρόσθετα μέτρα κατά της φυγοστρατίας, μεταξύ αυτών η διασύνδεση του αρχείου στρατολογικών υπηρεσιών με το αρχείο της Αστυνομίας για κατόχους άδειας πυροβόλου όπλου και με το αρχείο του Τμήματος Οδικών Μεταφορών για να διαπιστωθεί κατά πόσον μπορούν να κατέχουν άδεια οδήγησης όσοι έχουν απαλλαγεί για λόγους υγείας. Επίσης, θα ζητείται πιστοποιητικό στρατολογικής κατάστασης για πρόσληψη στο δημόσιο ενώ θα υπάρξουν σχετικά προγράμματα ενημέρωσης σε σχολεία από αξιωματικούς της ΕΦ.
-Προωθείται η συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Κύπρου τόσο για την ακαδημαϊκή εκπαίδευση των στελεχών της ΕΦ όσο και για την έρευνα & ανάπτυξη στον τομέα της άμυνας και ασφάλειας.
-Αναμένονται έσοδα €180.000 από την πώληση άχρηστων πυρομαχικών μικρού διαμετρήματος ενώ προωθείται η απομάκρυνση, φύλαξη και καταστροφή αποσυρόμενων επικίνδυνων πυρομαχικών.
-Ολοκληρώνεται η διαδικασία ανάθεσης της εγκατάστασης φωτοβολταϊκών συστημάτων στην Αεροπορική Βάση Πάφου, συνολικής ισχύος 5MW. Στόχος η όσο το δυναντόν μεγαλύτερη απεξάρτηση της ΕΦ από την κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος, που κοστίζει €6,5 εκατ. ετησίως.
Υπενθυμίζεται ότι ο προϋπολογισμός του κυπριακού Υπουργείου Αμυνας για το 2013 προβλέπει συνολικές δαπάνες ύψους €346.564.835, εκ των οποίων (κατά προσέγγιση):
-€95 εκατ. για την αμυντική θωράκιση (εξοπλιστικά, συντήρηση οπλικών συστημάτων, εκτέλεση έργων σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις).
-€110 εκατ. για τις λειτουργικές δαπάνες (σίτιση, καύσιμα, συντήρηση, μισθοδοσία στρατευσίμων οπλιτών/εργατοτεχνικού προσωπικού/ ΕΠΥ).
-€140 εκατ. για τη μισθοδοσία και τα επιδόματα των 4.353 μονίμων Αξιωματικών και Υπαξιωματικών της Εθνικής Φρουράς.
